Jak wyczyścić wykładzinę domowymi sposobami?

Skuteczne domowe czyszczenie wykładziny opiera się na sodzie oczyszczonej, occie i delikatnym detergencie – to najprostsze produkty do usuwania plam i zapachów. Istotny jest też sposób działania, aby nie przemoczyć runa. Sprawdź nasz przewodnik po sprawdzonych metodach dopasowanych do typu materiału.

Od czego zacząć czyszczenie wykładziny?

Zanim sięgniesz po jakikolwiek płyn lub proszek, wykładzinę trzeba bardzo dokładnie odkurzyć. Suche zabrudzenia – przede wszystkim piasek, ziemia i kurz – podczas prania na mokro działają jak papier ścierny i wcierają się głębiej we włókna. Warto przejechać odkurzaczem dwukrotnie, najlepiej w prostopadłych kierunkach, używając końcówki z elektroszczotką, która unosi zbite runo.

Ten etap ma decydujący wpływ na końcowy efekt. Pomija się go najczęściej przy szybkim doczyszczaniu pojedynczych plam, ale jeśli planujesz odświeżenie całej powierzchni, odkurzanie jest absolutnie obowiązkowym punktem.

Jak usuwać świeże plamy?

Z plamami trzeba działać natychmiast – im szybciej zareagujesz, tym większa szansa, że nie pozostawią trwałego śladu. Płynne zabrudzenia najpierw należy odsączyć papierowym ręcznikiem, przykładając go i lekko dociskając. Zabronione jest pocieranie, które roznosi plamę na boki i wciska ją głębiej w strukturę runa.

Do plam organicznych – po kawie, herbacie czy soku – świetnie nadaje się roztwór wody i octu spirytusowego. Wystarczy wymieszać jedną część octu z dwiema częściami wody, nanieść płyn na miękką ściereczkę i delikatnie wklepywać w zabrudzenie. Po kilku minutach miejsce należy przetrzeć wilgotną szmatką i osuszyć. Tłuste plamy dobrze reagują natomiast na suchą sodę oczyszczoną – posypane nią zabrudzenie pozostawia się na kilka godzin, a potem odkurza.

Do usuwania śladów po tuszu czy flamastrach sprawdza się alkohol izopropylowy. Nasączonym wacikiem trzeba delikatnie dotykać plamy, nie trąc, a po jej rozpuszczeniu miejsce przepłukać wodą. Dzięki temu nie ryzykujesz rozmycia barwnika na większą powierzchnię.

Domowe środki czyszczące – co wybrać?

Do czyszczenia wykładzin nie trzeba kupować specjalistycznej chemii. Większość skutecznych preparatów przygotujesz z produktów, które masz już w kuchni czy łazience. Wybór zależy przede wszystkim od rodzaju zabrudzenia i typu włókien.

Poniżej znajdziesz przegląd najczęściej stosowanych składników i ich zastosowań:

• Mieszanka octu, wody i płynu do naczyń – 1 łyżeczka płynu, 1 łyżeczka sody, 1 łyżka octu i 1 szklanka ciepłej wody tworzą uniwersalny roztwór do spryskiwania i przecierania runa miękką gąbką.
• Pasta z sody oczyszczonej – soda połączona z niewielką ilością wody tworzy gęstą papkę, którą nakłada się punktowo na uporczywe plamy, pozostawia do wyschnięcia i odkurza.
• Skrobia ziemniaczana i płatki mydlane – 5 łyżek płatków mydlanych zmieszanych z 2 szklankami skrobi wciera się w runo i po 30 minutach usuwa odkurzaczem.
• Talk – rozsypany na tłustej plamie i pozostawiony na cały dzień pochłania tłuszcz; potem wystarczy go odkurzyć.

Jak dopasować metodę do rodzaju wykładziny?

Nie każda wykładzina toleruje te same środki i takie same ilości wody. Wełniane runo jest szczególnie wrażliwe na gorącą wodę i silne tarcie, dlatego bezpieczniejsza okazuje się mieszanka octu z wodą w proporcji 1:1, aplikowana przez wklepywanie, a nie szorowanie. Nadmiar wilgoci może prowadzić do skurczenia włókien, dlatego po zabiegu powierzchnię trzeba dokładnie osuszyć ręcznikiem.

Wykładziny syntetyczne – nylonowe czy poliestrowe – znoszą więcej. Można do nich użyć ciepłej wody z kilkoma kroplami płynu do naczyń. Po przetarciu roztworem dobrze jest przemyć miejsce czystą, wilgotną szmatką, aby nie pozostawić osadu detergentu, który przyciągałby nowy brud. Z kolei włókna naturalne, takie jak sizal i juta, bardzo źle znoszą wodę. Tu sprawdza się wyłącznie czyszczenie na sucho, np. suchą sodą oczyszczoną lub dedykowanym proszkiem.

Wykładziny z mikrofibry

Mikrofibra jest wyjątkowo łatwa w codziennej pielęgnacji. Zarówno roztwór wody z octem, jak i delikatny detergent do naczyń radzą sobie z większością świeżych plam. Po wyczyszczeniu warto przetrzeć miejsce zwilżoną ściereczką, aby usunąć ewentualne pozostałości środka.

Czyszczenie na sucho a pranie na mokro

Obie metody mają swoje miejsce w domowej pielęgnacji wykładzin. Wybór między nimi zależy od stanu zabrudzenia, rodzaju materiału i czasu, jakim dysponujesz. Poniższa tabela porównuje najważniejsze różnice.

Metodę suchą z użyciem sody, skrobi ziemniaczanej lub proszku do pieczenia stosuje się profilaktycznie co kilka tygodni. Pozwala to zachować świeżość, zneutralizować zapachy i nie ryzykować odkształceń runa. Jeśli jednak wykładzina ma wyraźne, zaschnięte plamy albo w domu są alergicy, wprowadza się pranie na mokro – ręczne lub przy pomocy odkurzacza piorącego. W drugim przypadku warto użyć wyłącznie piany powstałej z roztworu, a nie wlewać go bezpośrednio na podłogę.

Jak pozbyć się nieprzyjemnego zapachu?

Nieświeży zapach z wykładziny najczęściej pochodzi od wilgoci, roztoczy albo starego brudu. Do jego usunięcia znakomicie nadaje się sucha soda – rozsypuje się ją równomiernie na całej powierzchni i pozostawia na minimum kilka godzin, a najlepiej na całą noc. Soda pochłania cząsteczki odpowiedzialne za woń, a po dokładnym odkurzeniu zapach znika.

Mocniejsze, zastarzałe zapachy, np. po zwierzętach domowych, można zwalczyć mieszanką octu i sody. Do pół litra wody dodaje się szklankę octu i dwie czubate łyżki sody, a gotowy roztwór rozpyla na powierzchni runa. Po wyschnięciu i odkurzeniu woń powinna być wyczuwalnie zneutralizowana.

Wykładzinę trzeba chronić przed nadmierną wilgocią – mokre runo długo schnie, a pozostawione bez dobrej wentylacji staje się idealnym środowiskiem dla pleśni i bakterii.

Jak często przeprowadzać czyszczenie?

Odkurzanie wykładziny powinno odbywać się przynajmniej raz w tygodniu, a w domach ze zwierzętami lub przy dużym natężeniu ruchu – nawet co drugi dzień. Taka częstotliwość zapobiega wbijaniu się kurzu i piasku w głąb runa, co z czasem prowadzi do jego matowienia i ścierania.

Głębsze zabiegi, np. pranie na sucho sodą, warto wykonywać raz w miesiącu. Natomiast pełne pranie na mokro – ręczne lub odkurzaczem piorącym – wystarczy przeprowadzić raz na kilka miesięcy, o ile wykładzina nie jest wyjątkowo mocno eksploatowana. W przypadku alergików zaleca się dodatkowo profesjonalne czyszczenie przynajmniej raz w roku.